www.bayburt.nerededir.com
 
ne@nerededir.com
 

> Bayburt Otelleri Nerededir ?

> Çoruh Nerededir ?

> Karadeniz Nerededir ?

> Akarsular Nerededir ?

Bayburt nüfus yitirmekte olan bir ildir. Ekime elverişli topraklarının kısıtlı ve ikliminin sert olması da bu durumun nedenleri arasındadır. Yüzölçümü 3.652 km2 olan Bayburt ili kuzeyde Trabzon, kuzeydoğuda Rize, doğu ve güneydoğuda Erzurum, güneyde Erzincan, batıda da Gümüşhane illeriyle çevrilidir. Eskiden Gümüşhane'nin bir ilçesi olan Bayburt, 1989'da çıkarılan bir yasa uyarınca Aydıntepe (1987'de ilçe oldu) ve Demirözü (aynı yasayla ilçe oldu) ilçeleriyle bir araya getirilerek il ya¬pıldı. Bayburt, Türkiye'nin 69. ilidir.

DOĞAL YAPI
Orta kesimi daha alçak olan il toprakları kuzeyde ve güneyde yüksek dağ sıralarıyla sınırlanır. İlin kuzey kesimini Doğu Karadeniz Sıradağlarına bağlı kıyı dağlan, güney kesimini ise Çoruh-Kelkit Dağları olarak da adlandırılan iç sıralar engebelendirir. Kuzey kesiminde kabaca batı-doğu doğrultulu Soğanlı Dağları uzanır. Bu kesimdeki başlıca yükselti Trabzon-Rize il sınırı yakınında 3.376 m'ye erişen Demirkapı Tepesi'dir. Doğu kesimini Sarıçiçek Dağı, Mezge Dağı (2.457 m) ve Koç Dağı (2.781 m) engebelendirir. Güney kesiminde Çoruh-Kelkit Dağları'nın batı bölümündeki Otlukbeli Dağları yer alır. Batı-Doğu doğrultusunda uzanan bu sıranın il sınırları içindeki doruğu Mürveli Dağı'dır (2.485 m). Güneydoğu kesiminde, Erzincan-Erzurum il sınırında doruğu 2.975 m'ye erişen Coşan Dağı yükselir. Kuzeybatı kesimindeki başlıca kütle Büyükdağ'dır. Kıyı dağları ile iç sıraları birbirinden ayıran Çoruh-Kelkit Vadi Oluğu'nun derin kesimleri ilin en alçak alanlarıdır. Bu oluk biçimli vadinin dar tabanı ile Bayburt ve Aydıntepe (Hart) ovalan ilin başlıca tarım alanlarıdır.
İl topraklarından kaynaklanan suların çok büyük bölümü Çoruh Irmağı aracılığıyla Karadeniz'e ulaşır. Çoruh Irmağı'nın yukarı çığırı il sınırlan içinde geniş bir yay çizer. Irmağa, il topraklarında birçok kol katılır. Of?ta Karadeniz'e dökülen Solaklı Çayı'nın bazı başlangıç kolları ilin kuzey kesimindeki dağlık alandan doğar.

Başlıca yükseltiler: Demirkapı Tepesi (3.376 m), Coşan Dağı (2.975 m), Koç Dağı (2.781 m), Mürveli Dağı (2.485 m).

TARİHİ
İlin çeşitli kesimlerindeki höyüklerde yapılan kazı ve araştırma çalışmalarından elde edilen bilgiler yöredeki en eski yerleşmelerin İlk Tunç Çağı'nda (İÖ 3200-2100/1900) kurulduğunu gösterir. Hititler döneminde Azzi-Hayaşa ülkesi olarak adlandırılan bölgenin sınırları içinde yer alan yöre, daha sonra bir süre Urartuların elinde kaldı. İÖ 7. yüzyılda Kimmerler ile İskitlerin art arda gelen saldırıları yöre halkını başka bölgelere göç etmek zorunda bıraktı. İÖ 6. yüzyılda Medlerin, sonra da Perslerin eline geçen bu topraklar Büyük İskender'in egemenlik alanı dışında kaldı. İÖ 2. yüzyılda Pontus Krallığı'nın yönetimine giren yöre İÖ 64'te Roma'ya bağlandı; Bizans döneminde de Sasanilerin saldırısına uğradı. Bir süre Ermenilerin elinde kaldıktan sonra 7. yüzyılda Arapların denetimine giren Bayburt, Uzakdoğu'dan gelerek Trabzon'da Karadeniz kıyısına ulaşan kervan yolu üzerinde yer aldığından büyük önem taşıyordu. Bizanslılar, Araplar, Hazarlar, Gürcüler ve Ermeniler arasında el değiştiren yöre 10. yüzyıl başlarında Bizans'ın Khaldia Theması'nın sınırları içindeydi. Türkmenler yöreye ilk kez 11. yüzyıl ortalarında gelmeye başladı. 1074'de Saltukluların aldığı Bayburt, bir süre sonra Danişmendlilerin eline geçti. Daha sonra Anadolu Selçuklularına bağlanan yörede komşu Gümüşhane'de olduğu gibi gümüş madeni işletmeciliği yapılmaktaydı. 13. yüzyılda Moğolların önünden kaçan bazı topluluklar Bayburt yöresine yerleşti. Daha sonra İlhanlılar Türkmenleri bu yöreden sürdü. Eretna Beyliği'nden sonra Akkoyunluların egemenliğine giren yöreyi bir süre Karakoyunlular yönetti. Akkoyunlular ile Karakoyunlular arasında el değiştiren Bayburt, Otlukbeli Savaşı'ndan (1473) sonra Osmanlıların eline geçtiyse de Akkoyunluların yönetimi sürdü. Safevilerin 1501'de aldığı Bayburt Kalesi 1514'te Osmanlıların eline geçti. Bu sırada Bayburt halkının çoğunluğu Hıristiyanlardan oluşmaktaydı. 16. yüzyıl ortalarında Erzurum Eyaleti'nin Merkez sancağına bağlı bir kaza olarak yönetilen Bayburt yöresi 1631'de aynı eyaletin sancağı haline getirildi. 1828 ve 1878'de Rus işgaline uğrayan Bayburt 19. yüzyıl sonlarında Erzurum vilayetinin Merkez sancağına bağlı bir kaza olarak yönetilmekteydi. Halkının bir bölümü Ermenilerden oluşan yöre I. Dünya Savaşı sırasında 1916'dan 1918'e değin Rus işgali altında kaldı. Bayburt yöresi 1919'da, Şeyh Eşref Ayaklanması olarak da anılan Hart Ayaklanmasından etkilendi. Cumhuriyet'in ilk yıllarında Erzurum'a bağlı olan Bayburt ilçesi 1927'de Gümüşhane iline bağlandı; 1989'da da il yapıldı.

> Video Teknolojili Firma Rehberi

> Video Teknolojili Otel Tanıtımı

> Video Teknolojili Dersane

> Video Teknolojili İşletme Tanıtımları

> Video Teknolojili Bireysel Mesaj

Bayburt Merkez
Kuruluşuna ilişkin yeterli bilgiye rastlanmayan ve IÖ 8. yüzyıla değin Domana olarak adlandırılan kentin eski bir yerleşme olduğu bilinir. İskitler döneminde Gymnias adıyla anılan kent Bizans döneminde Baiberdon adlı bir piskoposluk merkeziydi. Ermenilerin Payberd olarak adlandırdığı yerleşme Arap kay¬naklarında Bâbirt biçiminde geçer. Eskiden çevresinde bulunan gümüş yataklarının işletilmesi ve Tebriz'i Trabzon'a bağlayan kervan yolunun üzerinde bulunması nedeniyle stratejik açıdan büyük önem taşıdı. Sonraki yıllarda Bayburt adıyla anılan ve ulaşım açısından önemini yüzyıllar boyunca koruyan kent aynı zamanda canlı bir ticaret merkeziydi. Eskiden tümüyle kale içinde yer alan yerleşme, Türkmenlerin eline geçmesinden sonra tepenin eteklerine doğru yayılmaya başladı. 16. yüz¬yılda 2 km uzunluğunda bir surla çevrili olan kalenin dışında 10 mahalle vardı. Birçok boyahane ve şaraphanenin bulunduğu kent 312 Hıristiyan, 130 Müslüman hanesinden oluşmaktaydı. Bu yüzyıla ait devlet kayıtlarına göre hayvan vergisi toplamının yüksek olması, Bayburt'un büyük bir hayvan varlığına sahip olduğunu gösterir. Silahçı ustaları ve kuyumcularıyla tanınan kentin en ünlü ürünleri halı ve kilimdi. 18. yüzyıldan sonra tümüyle terk edilen kale bir süre yalnızca askeri açıdan önem taşıdı. Bayburt Kalesi Ruslar tarafından ilk kez 1828'de alındı; işgal 1829'a değin sürdü. 1878'de Elviye-i Selase'nin Rusya'ya bırakılması üzerine Çıldır sancağının merkezi, Oltu'dan Bayburt'a taşındı. I. Dünya Savaşı sırasında Rus ordusu 16 Temmuz 1916'da Bayburt'a girdi. 1917'de Rusların çekilmesinden sonra Ermenilerin eline geçen kent 21 Şubat 1918'de işgalden kurtuldu.
Kentin 19. yüzyıl sonlarında yaklaşık 8 bin olan nüfusu 1950'de 9.843'tü. 1965'te 15.184'e, 1970'te 20.145'e, 1985'te 28.068'e, 1990'da da 33.677'ye ulaşan nüfus, 2000'de 32.285'e düş¬tü. 1985'te bir ilçe merkezi olarak bağlı olduğu Gümüşhane ilinin en büyük kentiydi.
Çoruh Vadisi tabanı ile yamaçlarında kurul¬muş olan kent ilin orta kesiminde yer alır. Tarihsel çekirdeği ile asıl yerleşim alanları Kale Tepesi'nin güneyinde ve Çoruh Irmağı'nın batısında olan kent, ırmağın doğusundaki ya¬maçlara da yayılmış durumdadır. Trabzon'dan gelen ve Aşkale'de E-80 Karayolu'na bağlanan E-97 Karayolu kentten geçer. Bayburt kenti Gümüşhane'ye 77 km, Erzurum'a 125 km, Trabzon'a 175 km, Ankara'ya 797 km, İs¬tanbul'a da 1.132 km uzaklıktadır. Bayburt tarihsel yapılar açısından zengin bir kenttir. Başlıca tarihsel yapılar Bayburt Kalesi, 1970'te yeniden yaptırılmak üzere çinilerle süslü minaresi dışında yıkılan Bayburt Ulucamisi (14. yy), Bedesten olarak anılan ve 16. yüzyılda hapishane olarak kullanılmış Taşhan, Şehit Osman Tepesi'ndeki Saltuklu komutanı Mengüç Gazi'nin 13. ya da 14.yüzyılda kardeşi Osman Gazi ve kız kardeşi için yaptırdığı rivayet edilen Şehit Osman Türbesi, 16. yüzyıl Akkoyunlu yapısı olan Bent Hamamı, Kondolotlar Hamamı da denen Paşaoğulları Hamamı ve Şengül Hamamı olarak da anılan Akkoyunlu yapısı Ali Şingâh Hamamı'dır. 14. yüzyılda yapıldığı bilinen Mahmudiye, Museviye ve Yakutiye medreselerinin kalıntıları günümüze ulaşmamıştır. Kent yakınlarında yer alan öteki tarihsel yapılar Uğrak köyündeki üç kilise kalıntısından oluşan Varzahan, Danişment köyü yanındaki Yanbaskı Kümbeti, Aksar köyü yöresindeki Korgan Köprüsü ile Çayıroğlu köyündeki Kutluk Bey Camisi ve Türbesi'dir.

Aydıntepe
Yüzölçümü 550 km2 olan Aydıntepe ilçesi do¬ğu, güney ve güneybatıda Merkez ilçe, batı ve kuzeybatıda Gümüşhane, kuzeyde de Trabzon illeriyle çevrilidir. Eskiden Bayburt'a bağlı bir bucak olan Aydıntepe 1987'de ilçe yapıldı.
Aydıntepe'deki Hart adlı yeraltı kentinin Roma ve Bizans dönemlerinde kullanıldığı sanılmaktadır.

Demirözü
Demirözü ilçesi doğuda Merkez ilçe, güneyde Erzincan, güneybatı, batı ve kuzeybatıda Gümüşhane illeri, kuzeyde de gene Gümüşhane ili ve Merkez ilçeyle çevrilidir. Eskiden Bayburt'a bağlı bir bucak olan Demirözü 1987'de çıkarılan bir yasayla ilçe yapıldı.

Görülmeye Değer Yerler :
Ali Şingâh Hamamı: Bayburt kentinde; Akkoyunlular tarafından yaptırılmış; öbür adı Şengül Hamamıdır.
Bayburt Kalesi: Bayburt kentinin kuzeyindeki tepededir. Yapım tarihi bilinmeyen kalenin Demirkapı ve Nöbethane adlı iki kapısı vardır. 13. ya da 14. yüzyılda yapıldığı sanılan Bayburt Kalesi Kilisesi şu sıralarda çok yıkık durumdadır.
Bayburt Ulucamisi: Bayburt?a 13. yüzyılda Selçuklular tarafından yaptırıldığı sanılıyor; 1970'te yeniden yaptırılmak üzere yıkıldı.
Bent Hamamı: Bayburt Kalesi eteklerinde ve Çoruh Irmağı kıyısındadır. 16. yüzyılda Akkoyunlularca yaptırılmıştır.
Hart: Aydıntepe kasabasındaki yeraltı kentidir. Roma ve Bizans dönemlerinde kurulduğu sanılmaktadır.
Korgan Köprüsü: Merkez ilçeye bağlı Aksar köyü yakınlarındadır. Yapı bir Osmanlı yapısıdır.

 
radyo dinle | ingilizce tercümesi | adresleri | bilgisayar kursu | online müzik dinle | mutluluğun resmi

bilgi yarışması | uzaktan eğitim | iq testi | anlamı nedir | kokoreç | ne demektir

Tüm Hakları Saklıdır © 2007 - 2009 & Soner Erdeviren - ERDEVİREN İnternet WEB Reklamcılık